Pojawia się wiele pytań dotyczących tego, kiedy i w jaki sposób przyjmować probiotyki. Czy to przed posiłkiem, w trakcie czy może po nim? Producentom brakuje jednomyślności, podobnie jak ekspertom. Tę różnorodność poglądów zawdzięczamy młodemu obszarowi badań nad probiotykami oraz trudnościom z przeprowadzaniem skutecznych analiz.

Istnieje pewna problematyczna kwestia związana z badaniami nad składem bakteryjnym w jelicie. Skład bakterii w kale nie pokrywa się ilościowo ani jakościowo z florą bakteryjną w jelitach. To zjawisko jest efektem przywierania części organizmów probiotycznych do śluzówki jelit. Choć to korzystne, niestety utrudnia ocenę składu flory. Chociaż biopsje są możliwe, ich uciążliwość dla badanych sprawia, że są rzadko wykonywane, szczególnie jeśli badanie wymaga wielokrotnego powtórzenia w różnych warunkach. Dlatego też brakuje nam badań na ludziach w tym zakresie.

Na szczęście istnieją narzędzia, takie jak Digestive System, które stanowią model ludzkiego układu pokarmowego in vitro. Dzięki niemu możemy przybliżenie odtworzyć sytuację w przewodzie pokarmowym.

Grupa badaczy postanowiła wykorzystać to urządzenie, aby zbadać, w jakich warunkach probiotyki najlepiej przetrwają [1]. Badano różne produkty, takie jak mleko 1%, owsianka, woda i sok, w trzech konfiguracjach - 30 minut przed, w trakcie lub 30 minut po posiłku. Wyniki były zdumiewające.

Bakterie probiotyczne najlepiej radziły sobie, gdy spożywano je razem z mlekiem lub owsianką. Niestety, ich przetrwanie było gorsze, gdy spożywano je 30 minut przed posiłkiem. Minimalna ilość probiotyków przetrwała, gdy były spożywane z wodą, sokiem lub po posiłku - z powodu niskiego pH żołądka, które niszczyło osłonkę kapsułki z probiotykiem.

Badacze zauważyli, że kluczową kwestią jest podawanie probiotyków z minimalną ilością tłuszczu (około 5 g), przy czym białko lub inny składnik mleka mogą odgrywać rolę. Ciekawostką było to, że drożdże probiotyczne (Saccharomyces cerevisiae boulardii) były bardziej odporne na niskie pH i przetrwały niezależnie od warunków.

Podsumowując, dla jak najlepszego przetrwania probiotyków, najlepiej jest spożywać je z posiłkiem lub chwilę przed nim - nigdy na czczo. Sam posiłek powinien zawierać minimalną ilość tłuszczu, a warto rozważyć dodanie białka i błonnika. Istnieje także opcja specjalnych kapsułek dojelitowych, które chronią organizmy probiotyczne w drodze do jelit.

Wnioski? Probiotyki najlepiej spożywać z posiłkami, zwłaszcza takimi, które zawierają białko, tłuszcze i węglowodany

Bibliografia:

• Tompkins T, Mainville I, Arcand Y. The impact of meals on a probiotic during transit through a model of the human upper gastrointestinal tract. Benef Microbes. 2011;2(4):295–303. PubMed
• Connolly ML, Tuohy KM, Lovegrove JA. Wholegrain oat-based cereals have prebiotic potential and low glycaemic index. Br J Nutr. 2012 Dec 28;108(12):2198-206. PubMed